ตำรับอาหารดั้งเดิม Archives

Sour-Sweet Savory Crispy Rice Vermicelli with Bitter Orange (Mee Krob) (หมี่กรอบส้มซ่าทรงเครื่อง ; Mee Graawp)

mee graawp sohng khreuuang (หมี่กรอบทรงเครื่อง), is an exquisitely regal dish of crispy rice vermicelli. The delicate noodles strands are washed and dried, then fried to a crisp light-golden hue. They retain their brittle crunch and airy texture even after being stir-fried with a clinging sticky sauce that encases the noodles in a thin layer of sheen. This sauce, mixed into the noodles together with other ingredients such as thin slices of pickled garlic and bitter orange peel, impart the dish with a light, fresh sweet and sour, and slightly salty and citrusy glaze.

Goon Saa Lime-Cured Pork (กุญซ่า; goon saa)

Goon saa: lean pork cured by lime juice and salt without fire, shredded and tossed with its own reduced pressing liquid. From Maawm Ying Soophaa, 1949.

Saen Tung-Style Jungle Curry with Beef and Bamboo Shoots (แกงป่าเนื้อใส่หน่อไม้ แบบแสนตุ้ง; gaaeng bpaa neuua sai naaw mai baaep saaen dtoong)

This is my take on the famous jungle curry from the Saen Tung district in Trat province. In Trat it is usually cooked with game meat and thinly sliced pineapple shoots (แขนงสับปะรด).

ส้มฉุน

บทความนี้เราจะมาคุยกันต่อถึงอาหารไทยโบราณที่ชื่อ "ส้มฉุน" อีกตำรับหนึ่งที่ต่างไปจากบทที่แล้ว คราวนี้เป็นเครื่องว่างหวาน ตระกูลลอยแก้ว ที่เหมาะกับการรับประทานในหน้าร้อนด้วยเช่นกัน อาหารตำรับนี้มีกล่าวถึงในบทพระราชนิพนธ์ กาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน ในสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย รัชกาลที่ ๒ ซึ่งทรงพระราชนิพนธ์มาแต่สมัยรัชกาลที่ ๑ ความว่า... "ลิ้นจี่มีครุ่นครุ่น เรียกส้มฉุนใช้นามกร หวนถวิลลิ้นลมงอน ชะอ้อนถ้อยร้อยกระบวน" ประเด็น ที่น่าสงสัยตั้งคำถาม ก็คือว่า ทำไมถึงเรียกลิ้นจี่ ว่า "ส้มฉุน" ทั้ง ๆ ที่ ศัพท์คำว่า"ส้มฉุน"นี้ เราใช้เรียกมะม่วงดิบฝานล้างน้ำเกลือ ปรุงแบบยำไว้รับประทานช่วงหน้าร้อนอยู่แล้ว

Into The Woods – The Story of Jungle Curry (แกงป่า; gaaeng bpaa)

น้ำพริก พริกไทยสด

ตำรับน้ำพริก พริกไทยสด คราวนี้ พบว่าเป็นของ หม่อมหลวงคลอง ไชยันต์ (สกุลเดิม สนิทวงศ์) ชายาใน ม.จ.ถาวรมงคลวงษ์ ไชยันต์ พระเชษฐาของ ม.จ.ประสงค์สม บริพัตร ซึ่งเป็น พระชายาในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต แห่งวังบางขุนพรหม และ ม.ล.คลอง ไชยันต์ นี้ ท่านก็ได้ถวายตัวเข้ารับราชการฝ่ายใน ปฏิบัติหน้าที่เป็นนางสนองพระโอษฐ์ ในสมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินี ในรัชกาลที่ ๗ ด้วย จึงไม่แปลกที่ตำรับ น้ำพริก พริกไทยสด นี้ จะได้มีการบันทึกเอาไว้เป็นตำรับหนึ่งในหนังสือ "อาหารของโปรด ของหม่อมเจ้าจงจิตรถนอม ดิศกุล" ทึ่ทรงเคยเป็นข้าหลวงในสมเด็จพระปิจตุฉาเจ้า สุขุมาลมารศรี แห่งวังบางขุนพรหม พระราชมารดาของทูลกระหม่อม เสด็จในกรมฯ

The Contrasting Histories of Gaaeng Rawaaeng (แกงระแวง) - Turmeric-Infused Coconut-Based Thick Curry of Braised Duck and Lemongrass

Gaeng rawang (แกงระแวง) is a curry bearing an unusual name and contradictory accounts regarding its appearance, lineage and origins. When I cook this dish, it is a rich and thick coconut-based curry made with a paste of fresh chilies, aromatics, spices and generous amounts of fresh turmeric, which adds warmth and gives the green chili color a slightly earthier, muted tone that resonates beautifully with the duck meat. The duck meat is prepared separately and slow-braised in coconut cream before being cooked in the curry. This slow-braising process allows the coconut cream and duck’s fattiness to melt together, resulting in moist and flavorful meat with a hint of sweetness. The curry itself is seasoned to a salty and slightly sweet flavor profile.

Santol Curry (แกงสะท้อน; gaaeng sa thaawn)

Gaeng sa thaawn, a santol-soured curry of chicken and pork belly in bone stock, finished with prawns. From Tamrap Sai Yaowapa, 1935.

Pork Belly Coated with Salted-Fish and Green Mango Chili Relish (น้ำพริกมะม่วง หมูเคลือบเค็ม พ.ศ. 2476; naam phrik ma muaang mu khleuuap khem)

In this dish, slices of pork belly are coated with a sticky sauce; the sauce is reduced from braising a slice of grilled salted fish with coriander roots, garlic and white peppercorns (saam gluuhr). The dish is served with a sour-leading green mango chili relish that adds tartness with fiery accents to the saltiness of the pork. The salted fish gives the pork an initial fishy aroma that, although robust, gives way to a sense of home as it merges into the sourness and fruitiness of the mango chili relish. As an ingredient commonly used in the kitchens of rice-growing communities, salted fish signifies a comforting familiarity that conveys simplicity and warmth to the table. I like to pair the salted, fishy pork with seasoned rice dishes in which sour-leading relishes are mixed with rice along with other condiments.

ยำดอกขจร

The first Thai restaurant in London was opened during the 1960's by HRH Princess Jurairat Nasiriman (1910-2000) (พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุไรรัตนศิริมาน), the granddaughter of HRH King Mongkut (Rama IV). Princess Jurairat chose to offer this salad on the menu and named it "Salad of Thai Milkweed Flower". (Other names: Cowslip creeper, Telosma Cordata). This fresh and tasty salad is so vibrant and easy for us to enjoy, it takes in the very basic flavors, sweet, salty, hot and sour and wrap them in a creamy coat of reduced coconut cream. The milkweed flower buds retain their crunchiness and their pleasant fragrance with only a gentle and very quick blanching in sweet boiling water.

c1933 An Auspicious fish ball curry with two basils (แกงเผ็ดปลาเล็กปลาน้อย; gaaeng phet bplaa lek bplaa naawy)

Typically, in Central-style curries, different types of basil are not used together. In higher cuisine, it is an unstated – but understood – practice to avoid blending the definitive scents of various basils. A curry’s final herbal identity is intended to remain definitively with its basil: the citrus notes of holy basil; the spicy-woody and pungent flavor of tree basil; the tart fragrance of lemon basil; or the cooling anise sensation of Thai basil.

Grilled banana leaf parcels with shrimp curried rice (ข้าวงบกุ้ง)

Grilled banana leaf parcels filled with curried rice, shrimp meat grated coconut, and herbs. (ข้าวงบกุ้ง อย่างพระวิมาดาเธอ หม่อมเจ้าสาย ลดาวัลย์ ; khaao ngohp goong)

The khaao ngohp goong (ข้าวงบกุ้ง) of Mom Chao Sai Ladawan (Princess Saisawali Phirom) is a dish of seasoned curried rice mixed with shrimp meat, shrimp tomalley, grated coconut, and herbs. The rice mix is then wrapped in banana leaves and grilled. Unwrapping the parcel reveals an intense orange- and russet-brown colored rice cake that is rich, savory and naturally sweet. It is served with a drizzle of thickened coconut cream and herbs.

Dtohm Hohk Uuhr of Snakeskin Gourami (ต้มโฮกเออ; dtohm ho:hk uuhr)

Dtohm hohk uuhr, snakeskin gourami soup soured with young tamarind leaves and twenty to thirty bruised bird chilies. From Maawm Sohm Jeen, 1890.

c1920 Sarama Shrimp Curry with White Eggplants and Lotus Stems (แกงสะระหม่ากุ้งกับมะเขือขาว และ สายบัว พ.ศ. 2463; gaaeng saramaa goong gap makheuua khaao reuu saai buaa)

A dish of complex flavors and an aromatic brightness, this Sarama curry features shrimp and the smaller Thai white eggplant, or crunchy lotus stems, in a golden, salty leading broth with clear tangy-sweet notes. The broth is silky and combines the nutty richness of coconut cream with the subtle sweetness of butter, cooked with a blend of dry spices that include coriander, cumin and turmeric. This spice blend evokes the penetrating aroma of curry powder, reflecting Muslim culinary influences. Unlike spicy gaaeng phet (แกงเผ็ด) curries, which typically deploy dried chilies in the paste, Sarama curry contains fresh chilies. A mix of both red and yellow chili varieties are utilized, fusing the vibrant, fruity piquancy of the fresh chilies with the warm, earthy aromas of the spices. The red chilies contribute a ripe tropical fruitiness while the yellow offer citrusy and floral notes, creating a light yet layered curry with nuanced heat and depth of flavor.

Spicy Swamp Eel Curry (แกงเผ็ดปลาไหล; gaaeng phet bplaa lai)

Gaaeng phet bplaa lai: swamp eel sliced and tossed with its own blood, simmered in a pork-lard-fried red curry paste. Maawm Sohm Jeen, 1890.

Termite Mushroom Tom Yam Curry (แกงต้มยำเห็ดโคน; gaaeng dtohm yam het kho:hn)

Gaaeng dtohm yam het khohn — termite mushrooms in reduced, strained stock with shredded chicken and crispy fried garlic. Jeeb Bunnag, 1933.

Naam Yaa Neuua – Northern Style Naam Ya according to Lady Plean Passakornrawong (น้ำยาเหนือ)

This fermented rice noodle dish is served with a slow-cooked, chili-less broth made from pounded fish meat and aromatics cooked in coconut cream. Creamy in color and velvety in texture, the broth is seasoned either with fish sauce, fermented fish or salted fish according to one’s preferences. The broth is allowed to slow-cook, achieving its full richness over a couple of hours. Once ready, the broth is poured over the noodles, which are then topped with a glossy-orangey layer of minced shrimp meat fried with their tomalley in pork lard. Complementing this richness are crunchy yellowish bean sprouts blanched in turmeric-tinted water, a sprinkle of sweet, golden crispy-fried shallots and, finally, green lemon basil leaves that endow the dish with a unique, rustic herbal persona.

ผัดปลาแห้งแตงอุลิตอย่างปัจจุบัน และ ผัดปลาแห้งโบราณ อย่างคุณม่วง ราชนิกูล

ผัดปลาแห้งอย่างปัจจุบัน และ ผัดปลาแห้งโบราณ - สมัยก่อนถือว่าอยู่ในสำรับหลัก เป็นอาหารคาว ไปดูในตำรา "แม่ครัวหัวป่าก์" ได้ขอรับ ปัจจุบันคนรู้จักน้อยลง และมักคิดว่าเป็นอาหารว่าง หน้านี้แตงอุลิตกำลังมีรสดี ปลาจากช่วงหน้าเกี่ยวข้าวก็มันดี ทำปลาแห้งหรือปลาเกลือเอาไว้ ยิ่งเหมาะที่จะนำมาปรุงตำรับนี้ แต่จะนำแต่ตำรับที่พอจะรู้จัก ก็ไม่ใช่ Thaifoodmaster สิขอรับ วันนี้จะเอาตำรับปลาแห้ง แบบโบราณจริง ๆ มาให้รู้จักด้วย ใครที่พอจะรู้จักปลาแห้งอย่างที่มีในปัจจุบัน จะได้เอาไปคุยเพิ่มได้ว่า ยังมีโบราณกว่านี้อีก ใครที่มาบอกว่าเคยเห็นคุณย่าคุณยายทำกิน เราก็จะได้ข่มว่างั้นขอ เรียนเชิญคุณย่าคุณยายมาฟังสูตรของคุณทวดคุณเทียดดูทีรึ จะมีความเห็นเป็นประการใด

พะแนงเนื้อ อย่าง ม.ล.เติบ ชุมสาย และ ไก่ผะแนง จากตำราอาหารที่เก่าสุดในสยาม

Thaifoodmaster เราภูมิใจ ที่จะนำเสนอหนึ่งในตำรับอาหารของหม่อมซ่มจีน (พ.ศ.๒๔๓๓) เปิดตัวครั้งแรก ที่นี่ และจะได้นำเสนอตำรับอื่น ๆ ที่น่าสนใจ หรือที่ท่านไม่เคยเห็นมาก่อน ในกาลต่อไป การปรุงอาหาร โดยเฉพาะอาหารไทย เป็นศิลปะอย่างหนึ่ง ซึ่งหม่อมท่านน่าจะเป็นอีกผู้หนึ่งที่เข้าใจในความเป็นศิลปะของการปรุงอาหารไทย แม้จะเป็นอาหารอย่างที่คนในสมัยนั้นรับประทานกันทั่วไป หาใช่ตำรับที่ดูเป็นของชนชั้นสูงหรือบรรดาเจ้านายในสมัยนั้น เพราะท่านก็เป็นศิลปินด้วยเช่นกัน ศิลปะกับอาหาร ได้ผ่านการเชื่อมโยงโดยศิลปินผู้ซึ่งคนรุ่นหลังไม่รู้จัก เราจึงอยากแสดงกตเวทิตาคุณและขอบพระคุณในคุณูปการที่ท่านเจ้าของตำรับได้เริ่มบันทึกลายลักษณ์อักษรครั้งแรก ผ่านมาลัยอักษร ณ บันทึกหน้านี้ ในตำราของหม่อมซ่มจีน มีอาหารตำรับหนึ่ง เรียกว่า “ไก่ผะแนง” เป็นตำรับแบบนำไก่ทั้งตัว ผ่าอก แล้วนำไปปิ้งไฟ ทาด้วยพริกขิงผสมน้ำกะทิ ย่างจนเกือบแห้งแล้วทา ๆ จนพริกขิงจับหนาเส้นตอกหนึ่ง ท้ายสุดชะโลมน้ำกะทิที่พริกขิง ก็ถือเป็นเสร็จ รับประทานได้

Ancient roasted chili jam (naam phrik phao bo:h raan ; น้ำพริกเผาโบราณ)

c1908 Fermented rice noodles and golden coconut chicken sauce with an Indian flair (ขนมจีนแขก หรือ ไก่ต้มขนมจีน ; khanohm jeen khaaek)

Have a look at some of our favorite courses.

Aromatic Primer for Thai Cuisine - Part 1

Patterns – Decoding the Complexity of Siamese Curry Paste: A Multidimensional Exploration

Get Access – Join Thaifoodmaster Today

Practical and kitchen-tested recipes with a mix of theory, history, psychology, and Siamese culture tidbits.

Get access to everything right away. Unlock more than 50 Masterclasses, over 700 recipes and Articles
Access to Thaifoodmaster’s constantly growing library of prime professional classes, articles, recipes and videos on Siamese culinary topics, available nowhere else in English.
GET EXTRA - New Masterclasses and Daily Recipes
Gain access to NEW masterclasses as they become available. Access DAILY translations of heritage-recipes.
1-1 support from Hanuman
1-1 support from Hanuman to help you achieve your professional Thai culinary goals
Live Q&A Sessions
The opportunity to join a monthly live two-hour videoconference where I can answer your questions.
Great Value!
one year access for the price of 3 days in-person training.

You will get everything you need to:

To Get inspired
When you design or build a new menu for an event or restaurant or even prepare for dinner with friends.
To Satisfy your curiosity.
Finally !
To Master Your Craft
Master your Thai cooking skills and expand your repertoire.

It is truly brilliant with a revolutionary approach introducing aspects and concepts never broached by cookbooks.

Ian Westcott

Sourcing Wines for Discerning Private Clients