ตํารับอาหารชาววัง Archives

Stir-Fried Macaroni (มักกะโรนีผัด; mak ga ro:h nee phat)

Mak ga ro:h nee phat, macaroni stir-fried with garlic-lard paste, pork, shrimp, and roasted peanuts. From Jeeb Bunnag, 1933.

พะแนงเนื้อ อย่าง ม.ล.เติบ ชุมสาย และ ไก่ผะแนง จากตำราอาหารที่เก่าสุดในสยาม

Thaifoodmaster เราภูมิใจ ที่จะนำเสนอหนึ่งในตำรับอาหารของหม่อมซ่มจีน (พ.ศ.๒๔๓๓) เปิดตัวครั้งแรก ที่นี่ และจะได้นำเสนอตำรับอื่น ๆ ที่น่าสนใจ หรือที่ท่านไม่เคยเห็นมาก่อน ในกาลต่อไป การปรุงอาหาร โดยเฉพาะอาหารไทย เป็นศิลปะอย่างหนึ่ง ซึ่งหม่อมท่านน่าจะเป็นอีกผู้หนึ่งที่เข้าใจในความเป็นศิลปะของการปรุงอาหารไทย แม้จะเป็นอาหารอย่างที่คนในสมัยนั้นรับประทานกันทั่วไป หาใช่ตำรับที่ดูเป็นของชนชั้นสูงหรือบรรดาเจ้านายในสมัยนั้น เพราะท่านก็เป็นศิลปินด้วยเช่นกัน ศิลปะกับอาหาร ได้ผ่านการเชื่อมโยงโดยศิลปินผู้ซึ่งคนรุ่นหลังไม่รู้จัก เราจึงอยากแสดงกตเวทิตาคุณและขอบพระคุณในคุณูปการที่ท่านเจ้าของตำรับได้เริ่มบันทึกลายลักษณ์อักษรครั้งแรก ผ่านมาลัยอักษร ณ บันทึกหน้านี้ ในตำราของหม่อมซ่มจีน มีอาหารตำรับหนึ่ง เรียกว่า “ไก่ผะแนง” เป็นตำรับแบบนำไก่ทั้งตัว ผ่าอก แล้วนำไปปิ้งไฟ ทาด้วยพริกขิงผสมน้ำกะทิ ย่างจนเกือบแห้งแล้วทา ๆ จนพริกขิงจับหนาเส้นตอกหนึ่ง ท้ายสุดชะโลมน้ำกะทิที่พริกขิง ก็ถือเป็นเสร็จ รับประทานได้

Nang Laweng Sticky Rice (ข้าวเหนียวนางละเวง; khaao niaao naang la waehng)

Khaao niaao naang la waehng, black glutinous rice balls deep-fried in lard with spiced beef and potato filling. Delicious Side Dishes, 1935.

Chicken Curry with Fresh Lychee (แกงไก่กับลิ้นจี่สด; gaaeng gai gap lin jee soht)

Gaaeng gai gap lin jee soht: coconut chicken curry with whole fresh lychee, added last to preserve its floral aroma. Jeeb Bunnag, 1933.

Khanohm Jeen with Hindu Style Nam Ya Sauce (น้ำยาฮินดู; naam yaa hin duu)

Naam yaa hin duu, a coconut curry sauce with red and white beans, flavored with fermented soybean paste. From Jeeb Bunnag's 1945 cookbook.

Slow-Braised Pork Belly with Chinese Daylily Flower (แกงต้มหมูหอง; gaaeng dtohm muu haawng)

Gaaeng dtohm muu haawng, pork belly slow-braised with Chinese daylily flower, star anise and tao chiao paste. From Jeeb Bunnag's 1933 Cookbook of Rice Companion Recipes.

Siamese Chili Relishes - The Professional Chef's Guide - น้ำพริก และ เครื่องจิ้ม

Steamed Snakehead Fish Curry Parcels (ห่อหมกปลาช่อน; haaw mohk bplaa chaawn)

haaw mohk pla chon: snakehead fish steamed in banana leaf with one coconut pressed into three grades of milk. Lady Gleep Mahithaawn, 1949.

Heavenly Duck Curry (แกงเป็ดสวรรค์; gaaeng bpet sawan)

Gaaeng bpet sawan, a luxurious duck curry with salacca fruit and hairy-fruited eggplant. From Maawm Ying Soophaa's 'Divine Dishes' cookbook, 1949.

ข้าวคลุกกะปิ อย่างหม่อมเจ้าจงจิตรถนอม ดิศกุล

สูตรการทำข้าวคลุกกะปิของ หม่อมเจ้าจงจิตรถนอม ดิศกุล ซึ่งในสมัยนี้หาทานได้ค่อนข้างยาก โดยความเค็มเราจะได้จากกะปิ ความเปรี้ยวได้จากมะม่วงดิบ หรือ มะดัน ความมันจากปลาดุกย่างทอด และ กุ้งแห้ง ความหวานได้จากหมูหวาน สูตรนี้ มหาเสวกเอก พระยาบุรุษรัตนราชพัลลภ ได้เขียนลงในบันทึกชื่อ "บุรุษรัตน" ว่า ในครั้งสมัยรัชกาลที่ 5 เสด็จประพาสยุโรปครั้งที่สองในปี พ.ศ. ๒๔๕๐ ได้ทรงนำกะปิไปด้วย และรับสั่งกับพระยาบุรุษรัตนราชพัลลภว่า...

c1935 "Dry Curry" with beef over coconut infused jasmine rice (แกงแห้ง ตำรับสายเยาวภา พ.ศ. 2478 ; gaaeng haaeng)

Seasoned Chicken Tongue Relish (ลิ้นระกาปรุง; lin ra gaa bproong)

Lin ra gaa bproong, pounded chicken tongue relish with ruaan shrimp and ginger, from Jeeb Bunnag's 1933 Cookbook of Rice Companion Recipes.

Offal in Broth (เครื่องในกะทะ; khreuuang nai ga tha)

Offal in Broth combines carefully cleaned organ meats in a seasoned pork bone broth. From Jeeb Bunnag's 1945 Thai culinary manuscript for appetizers and snacks.

c1901 Siamese seasoned mix rice Javanese style (ข้าวนาซิประจิต หรือ ข้าวประดับ ; khaao naasi prajit or khaao bpradap)

The Ambassador’s House Style Noodle Soup (หมี่น้ำบ้านราชทูต; Mee Naam Baan Raat Thuut)

This soup dish features crispy rice vermicelli noodles, a chicken broth that has a three-flavor profile infused with the aroma of bitter orange, and a plethora of other ingredients such as crispy fried tofu, chicken, pork, crab and pickled garlic. In Thai, the phrase mee naam baan raat thuut refers to a rice vermicelli noodle soup in the style of the Ambassador’s house. The dish was not new when it appeared in the 1956 book Snacks, Tea Nibbles, Hors D’oeuvres and Drinking Food (ตำราอาหารว่าง - เครื่องน้ำชา และ เครื่องเคี้ยว หรือ กับแกล้ม) by Jeeb Bunnag (จีบ บุนนาค), as noodle dishes were often the preferred ingredient for light meals or snacks. In Grandparents Recipes: 100 Years Old Recipes (จานอร่อยจากปู่ย่า สูตรโบราณ 100 ปี), a volume printed in 2014 that highlights recipes from the kitchens of fifteen prominent families, a similar version of the dish is referred to as mee naam baan bpaak naai leert (หมี่น้ำบ้านปาร์คนายเลิศ) and is associated with Nai Lert.

c1920 Sarama Shrimp Curry with White Eggplants and Lotus Stems (แกงสะระหม่ากุ้งกับมะเขือขาว และ สายบัว พ.ศ. 2463; gaaeng saramaa goong gap makheuua khaao reuu saai buaa)

A dish of complex flavors and an aromatic brightness, this Sarama curry features shrimp and the smaller Thai white eggplant, or crunchy lotus stems, in a golden, salty leading broth with clear tangy-sweet notes. The broth is silky and combines the nutty richness of coconut cream with the subtle sweetness of butter, cooked with a blend of dry spices that include coriander, cumin and turmeric. This spice blend evokes the penetrating aroma of curry powder, reflecting Muslim culinary influences. Unlike spicy gaaeng phet (แกงเผ็ด) curries, which typically deploy dried chilies in the paste, Sarama curry contains fresh chilies. A mix of both red and yellow chili varieties are utilized, fusing the vibrant, fruity piquancy of the fresh chilies with the warm, earthy aromas of the spices. The red chilies contribute a ripe tropical fruitiness while the yellow offer citrusy and floral notes, creating a light yet layered curry with nuanced heat and depth of flavor.

Siamese Fireback Chicken (ไก่พระยาลอ; gai phra yaa laaw)

Siamese Fireback Chicken, a deboned whole chicken stuffed with aromatic phrik khing (พริกขิง) paste and mung beans. From Jeeb Bunnak's 1945 royal Thai cookbook.

c1935 Char-grilled banana blossom stuffed and baked with tamarind relish fried rice (ข้าวปลี ตำรับสายเยาวภา พ.ศ. 2478 ; khaao bplee)

The Ambassador’s House Style Rice Vermicelli in Broth (หมี่น้ำบ้านราชทูต; mee naam baan raat thuut)

The Ambassador's House Style Rice Vermicelli features crispy rice noodles in a complex sweet-sour broth with multiple proteins. From Jeeb Bunnag, 1945.

Phra Suli - Three-Flavor Seasoned Rice with Shrimp, Firm Pork Fat and Pork Skin (ข้าวพระศุลี; Khaao Phra Soolee)

Mrs. Paan Nanthaathiwat (คุณปาน นันทาถิวัฒน์) (1893-1955) was known for her kitchen skills. She often cooked for friends and family, spending time in the kitchen with her best friend, Mrs. Yim Pichaiyat Bunnag (คุณยิ้ม พิชัยญาติ บุนนาค (1892-1976). Thus, it was not a surprise when in 1953 she authored a recipe book as part of her merit offering on her 60th birthday. Sadly, Mrs. Paan passed away a year later and the publication, titled Hoong Khaao Dtohm Gaaeng (หุ้งข้าวต้มแกง), was later printed as a memorial book for her funeral. In 1977, the volume was reprinted for the funeral of her best friend, Mrs. Yim. It is unclear why Mrs. Paan named this citrusy, sour, and salty seasoned rice dish after Lord Shiva, calling it “Phra Suli (พระศุลี ; phra soolee)”. Yet I believe the name of the dish is meant to evoke the elegance and delicacy of the deity rather than to reference cultural authenticity or tradition.

Emerald Yam (ยำมรกฎ; yam maawn goht)

Emerald Yam (ยำมรกฎ; yam maawn goht) - A historical Thai recipe from Dtam Raa Gap Khao Naree Napparat (ตำรากับเข้านารีนพรัตน์).

Have a look at some of our favorite courses.

Aromatic Primer for Thai Cuisine - Part 1

Patterns – Decoding the Complexity of Siamese Curry Paste: A Multidimensional Exploration

Get Access – Join Thaifoodmaster Today

Practical and kitchen-tested recipes with a mix of theory, history, psychology, and Siamese culture tidbits.

Get access to everything right away. Unlock more than 50 Masterclasses, over 700 recipes and Articles
Access to Thaifoodmaster’s constantly growing library of prime professional classes, articles, recipes and videos on Siamese culinary topics, available nowhere else in English.
GET EXTRA - New Masterclasses and Daily Recipes
Gain access to NEW masterclasses as they become available. Access DAILY translations of heritage-recipes.
1-1 support from Hanuman
1-1 support from Hanuman to help you achieve your professional Thai culinary goals
Live Q&A Sessions
The opportunity to join a monthly live two-hour videoconference where I can answer your questions.
Great Value!
one year access for the price of 3 days in-person training.

You will get everything you need to:

To Get inspired
When you design or build a new menu for an event or restaurant or even prepare for dinner with friends.
To Satisfy your curiosity.
Finally !
To Master Your Craft
Master your Thai cooking skills and expand your repertoire.

It is truly brilliant with a revolutionary approach introducing aspects and concepts never broached by cookbooks.

Ian Westcott

Sourcing Wines for Discerning Private Clients