สูตรแกงไทย Archives

c1933 Manifold flavors curry – a chicken and pineapple spicy curry (แกงเผ็ดหลากหลายรส; gaaeng phet laak laai roht)

At first glance, this chicken and pineapple curry might seem ordinary or plain. After all, even though spicy curries with sour notes have been relished for ages, they feature repetitive patterns that could be viewed as common and perhaps uninteresting. However, with a calculated yet simple approach, this curry turns corners – quite literally – into a dish with a new flavor melody. It is thus referred to by its author, Mrs. Samaknantapol (Jeep Bunnag) (นางสมรรคนันทพล, จีบ บุนนาค), as laak laai roht, a “curry with manifold flavors (หลากหลายรส)”.

c1933 An Auspicious fish ball curry with two basils (แกงเผ็ดปลาเล็กปลาน้อย; gaaeng phet bplaa lek bplaa naawy)

Typically, in Central-style curries, different types of basil are not used together. In higher cuisine, it is an unstated – but understood – practice to avoid blending the definitive scents of various basils. A curry’s final herbal identity is intended to remain definitively with its basil: the citrus notes of holy basil; the spicy-woody and pungent flavor of tree basil; the tart fragrance of lemon basil; or the cooling anise sensation of Thai basil.

แกงรัญจวน

แกงโบราณชนิดนี้ เริ่มกลับมาเป็นที่นิยมอีกครั้งหนึ่ง หลังจากพอมีร้านอาหารไทยบางร้านนำตำรับนี้ไปบรรจุเป็นหนึ่งในเมนู และจากหนังสืออัตตชีวประวัติของ ม.ล. เนื่อง นิลรัตน์ ผู้เขียนเรื่องราวชีวิตในสำนักพระวิมาดาเธอ กรมพระสุทธาสินีนาฏ ปิยมหาราช ปดิวรัดดา แหล่งขึ้นชื่อเรื่องฝีมือปรุงอาหารในช่วง รัชกาลที่ ๕ ถึงสมัยรัชกาลที่ ๗ และอีกหนึ่งสาเหตุก็มาจากบทละครย้อนยุคยอดนิยม เมื่อไม่นานมานี้ เกี่ยวกับเรื่องคุณชายแห่งราชตระกูลหนึ่ง ๕ คน ที่มีเรื่องราวความรักโรแมนติกในการหาคู่ครอง มีการพิสูจน์คุณสมบัติ ของตัวเอกฝ่ายหญิงที่เหมาะสมจะมาเป็นคู่ครองของคุณชายทั้ง ๕ ซึ่งแบ่งเป็นตอน ๆ ละคน รวม ๕ ตอน และมีตอนหนึ่งกล่าวถึงเรื่องราวที่ทำการพิสูจน์ความสามารถของนางเอกด้วยการทำ “แกงรัญจวน” ซึ่งเป็นอาหารเริ่มต้นจากในวังสวนสุนันทา มาเป็นเนื้อหาของบทละคร บรรดาแฟนละครเลยตามหาสูตรกันใหญ่ ที่พึ่งของแหล่งข้อมูล ก็ดูจะหนีไม่พ้นในกูเกิ้ล ในบางเว็ปไซด์ในอินเตอร์เน็ต

แกงเผ็ดปลาไหลทรงเครื่อง

ตำรับปลาไหลนี้ ปัจจุบันมักจะคิดว่าเป็นแต่สำรับของชาวบ้าน หรือเป็นแค่อาหารลูกทุ่งเท่านั้น ความจริงแล้ว อาหารตำรับปลาไหลเป็นอาหารทั่วไปของคนทุกชนชั้น ทั้งไพร่สามัญชน ผู้ดีชาวกรุง หรือเจ้านายในรั้วในวัง ต่างมีตำรับแกงปลาไหลขึ้นสำรับทั้งนั้น ที่มีเขียนบันทึกไว้ก็มีหลายตำรับเลยทีเดียว เช่น ตำรับของหม่อมส้มจีน ตั้งแต่ ร.ศ. 109 มี "ต้มเปรตปลาไหล". ตำรับแม่ครัวหัวป่าก์ ของท่านผู้หญิงเปลี่ยน ภาสกรวงษ์ ตำรับวังมหานาค โดย ม.จ.หญิงวิมลปัทมราช จิรประวัติ ก็มี "แกงปลาไหล" ตำรับที่พิมพ์จำหน่ายในช่วง"รัฐนิยม"สมัยจอมพล ป. พิบุลสงคราม พิมพ์เมื่อ พ.ศ.2485 ก็มี "แกงเผ็ด ปลาไหลซงเครื่อง" หรือแม้แต่ที่เข้ากับสำนวนเกลียดปลาไหลกินน้ำแกงตรงเผง ไม่ชอบปลาไหล แต่อยากกินแกงปลาไหล ชาววังในสำนักพระวิมาดาเธอฯ นิยมใช้ปลาดุกมาแกงแทนปลาไหล ตามที่ม.ล.เนื่อง นิลรัตน์ ข้าหลวงในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอเจ้าฟ้านิภานภดล วิมลประภาวดีกรมขุนอู่ทองเขตขัตติยนารี บันทึกไว้ถึง "แกงปลาดุกอย่างปลาไหล" เอาใว้ด้วย

Saen Tung-Style Jungle Curry with Beef and Bamboo Shoots (แกงป่าเนื้อใส่หน่อไม้ แบบแสนตุ้ง; gaaeng bpaa neuua sai naaw mai baaep saaen dtoong)

This is my take on the famous jungle curry from the Saen Tung district in Trat province. In Trat it is usually cooked with game meat and thinly sliced pineapple shoots (แขนงสับปะรด).

ข้าวซอยไก่

This dish (Khao Soi Recipe) takes us back in time to the mid-19th century. The trade caravans were trailing the jungles of northern Thailand along the ancient routes between India and China. Those long caravans were carrying wealth of exotic goods, leaving rich aroma of spices and the sweet scent of opium as they passed.

The men on this long line of between fifty and one hundred mules would be Yunnanese Muslim Chinese, who dominated the trade routes and began to settle in Chiang Mai and the main towns of north Thailand at that time.

The complete story of turtle curries in Siamese cuisine (เจาะลึกประวัติศาสตร์เรื่องแกงตะพาบน้ำ)

Patterns – Decoding the Complexity of Siamese Curry Paste: A Multidimensional Exploration

Minced-Bird Style Curries - A Peek Into Traditional Ingredients and Cooking Methods (แกงสับนก; Gaaeng Sap Nohk)

c1941 Old-Fashioned spicy curry of chicken with young chilies (แกงเผ็ดแบบโบราณอย่างคุณถนอม ปาลบุตร พ.ศ. 2484 ; gaaeng phet baaep bo:h raan)

This is a classical Siamese spicy curry that displays a spicy, salty and sweet flavor profile, and uses common curry ingredients such as pea eggplants and young green chilies with an interesting dry spice profile.

c1941 Roasted Duck Curry with Grapes (Gaaeng Ho) (แกงเป็ดเหาะใส่องุ่น อย่างคุณถนอม ปาลบุตร พ.ศ. 2484; gaaeng bpet haw sai angoon)

Grapes have long been associated with prosperity, fertility and abundance across various cultures and historical periods due to the fruit’s large clusters and bountiful growth. In ancient China, grapes were considered a symbol of wealth and nobility, and often deployed as a status symbol among the elite. In Greek mythology, Dionysus, the god of wine and fertility, was often depicted holding a bunch of grapes, further emphasizing the connection between grapes and abundance. This association is also likely rooted in the fact that grapes were a valuable crop in antiquity – used to produce wine and other fermented products, and an important source of food and nutrition. In Indian Ayurvedic texts, grapes are referred to as vineaksha and utilized in treating a variety of ailments, including fever and indigestion. From the Siamese perspective, the incorporation of fruits in culinary preparations was viewed as a luxurious indulgence, as many fruits commonly available today were once difficult to obtain. Thus the pairing of an extravagant ingredient – such as fruit – with an equally opulent and exclusive delicacy like roasted duck resulted in a dish fit for royalty.

แกงเผ็ดลูกทุ่งภาคใต้

"แกงเผ็ดลูกทุ่งภาคใต้" นี้ จะนิยมใช้เนื้อสัตว์ที่ตัวโต ขนาดใหญ่ขึ้นมากว่าสัตว์น้ำที่นิยมทั่วไปในภาคใต้ อย่างไก่ หมู แพะ หรือ เนื้อวัว มาปรุงมาทำเมนูพิเศษตำรับนี้ เพื่อให้ได้สารอาหารโปรตีนชนิดอื่น ๆ ที่จำเป็นต่อการสร้างเสริมภูมิคุ้มกัน ให้กับร่างกาย โดยจะเน้นรสชาติที่เข้มข้น คือ เน้นรสเผ็ดร้อนมากกว่าอาหารปกติ เครื่องแกงที่ใช้ ก็จะใส่พืชสมุนไพรอย่าง ดีปลี พริกไทยเม็ด และ ข่า นอกเหนือจากเครื่องแกงทั่วไป คั่วหรือเผาก่อนโขลก งานนี้ เน้นข่า เป็นตัวเอก จะใช้มากหน่อย และลดหอมแดงลง หรือไม่ใช้เลย เพราะหอมแดงจะกลบกลิ่นข่าไปเสีย วันนี้ขอแกงด้วยเนื้อหมู หากเป็นสมัยก่อนนั้น โอกาสจะได้รับประทานหมูจะไม่ค่อยบ่อย เพราะชุมชนทางใต้มักจะเป็นมุสลิม นับถือศาสนาอิสลาม ด้วยอิทธิพลการเป็นเมืองท่าชายทะเล ได้รับวัฒนธรรมจากอินเดีย หรือจากแถบอาหรับมาแต่เก่าก่อน เนื้อหมูซึ่งปัจจุบันค่อนข้างหาง่ายหน่อย จึงเหมาะกับสมาชิกท่านผู้อ่านทั่วไป ที่บางท่านไม่รับประทานเนื้อวัว ตำรับนี้จะไม่ใส่ผักอื่นใด เน้นสมุนไพร แต่จะใส่ข่าอ่อนซอยฝอย และเม็ดพริกไทยอ่อน ใบมะกรูดหั่นฝอย เพิ่มรสชาติเผ็ดร้อน เข้าไปอีก และจะเป็นแกงแบบน้ำขลุกขลิก ไม่ใส่น้ำมากอย่างแกงส้มแกงเหลือง ขั้นตอน เครื่องปรุง และวิธีการทำ โปรดดูได้ในช่วงท้าย

Perfumed Braised Beef and Potato Curry with Three Gingers, Thai Basil and Bitter Orange (แกงเนื้อใส่เปราะหอมสดและส้มซ่า; Gaaeng Neuua Sai Bpraw Haawm Soht Lae Sohm Saa)

Discovered in a memorial book for the funeral of SubLt. Soophoht Jeungpraphaa (ร.ต. สุพจน์ จึงประภา) (1925-1966), this beef and potato curry dish unites two distinct curry styles: Massaman curry, known for its sweet and warming complexity of dry spices, punctuated by the vibrancy of bitter orange juice; and gaaeng phet (แกงเผ็ด) spicy curry, dominated by a basil herbal identity. The recipe maintains a sense of traditional elegance despite the startlingly unusual culinary fusion; as these two cooking styles are woven together, their spiced comfort, earthy warmth, citrusy freshness, and cool herbaceous notes meld in a gentle refinement. Drawing upon familiar and novel elements, this curry is both comforting and stimulating. Massaman curry typically presents as a deep, rich dish. Its unique flavor profile is derived predominantly from a range of dry spices that point to its Persian-inspired roots in Siamese cuisine, along with a curry paste that exudes a sense of freshness. The dried chilis are roasted to deepen their color; the rest of the ingredients, such as the shallots, garlic and dry spices, are roasted too, individually, before being pounded into the paste. Conversely, the gaaeng phet (แกงเผ็ด) curry integrates dry spices more sparingly and is known for flavor qualities that are based on a phrik khing (พริกขิง) paste made of fresh aromatics and a basil herbal identity.

Chili Choices in Curry - Crafting Flavor, Heat, and Aroma

The type of chilies – fresh, dried or rehydrated – and how they are processed into the curry paste have a significant influence on the dish’s flavor, color, aroma and heat profile. Fresh chilies inject an immediate, sharp spike of heat that rushes in with a piercing, punctuating intensity, a grassy aroma and fruity liveliness. Dried chilies, on the other hand, impart a subtle warmth alongside rich, earthy notes that gradually build up into a steady, lingering burn. The choice of the chili variety will also shape the curry’s flavor. Through an informed selection and processing of chilies, cooks can navigate between mild and spicy, fruity and earthy, and bright and mellow flavors, creating a complex and nuanced heart for their curries.

The Art of Siamese Duck Curries - Theory and Practice (แกงเป็ด - ศิลปะ ทฤษฎี และ การปฏิบัติ)

Pork and Three Beans Minced-Bird Style Curry with Fingerroot and Holy Basil (แกงคั่วหมูสับถั่วพู; Gaaeng Muu Sap Thuaa Phuu)

This contemporary minced-bird style curry uses pork rather than bird. However, since thicker, meatier curries have become associated in modern Thai cuisine with the bold presence of fingerroot – for example, in dishes such as fermented rice noodles in naam yaa thick fish curry (khanohm jeen naam yaa (ขนมจีนน้ำยา)) – this dish adopts the penetrating aromatic character of fingerroot along with the clove-like warmth of holy basil. Like crisp footsteps in a forest, this satisfyingly meaty curry features vibrant fresh red chilies and thinly sliced yardlong beans and winged beans. It is suitable to serve with rice or with fermented rice noodles (khanom jeen paeng mak), conveying an aromatic upcountry flair.

แกงฮังเลหมู

สูตรทำแกงฮังเลหมู - This recipe comes all the way from India through the northern Burmese border. The masala spice mix is still sold in small packages with retro looking prints that seem to forever exist. There is no way in a recipe to communicate what's going on in here; a thick red chili paste marinate, that bursts in orange turmeric color, provides the perfect seen to the tender, almost falling apart, pork meat.

ยำทวาย

This recipe would probably change your perception about the term "salad", maybe because its dressing has a multi layered, curry-like personality, rather than the common sour vinaigrette-like dressing, or maybe because it takes some good few hours to prepare, somewhat longer than simply opening a bag of hydroponic greens.

This salad is the fruit of the dedication of court ladies from aristocratic households, that for centuries perfected and elaborated on the art of cooking through detailed and calculated process, to create sophisticated dishes that are not only delicious but also very healthy and visually pleasing.

These ladies made a very large commitment for small things, and they attended all their time and efforts to make minor things better and getting the small things just right.

Thai Curries: The Professional Chef's Guide - แกงไทย

แกงเขียวหวานเป็ดย่าง

ตำรับแกงแบบไทยแท้ ๆ นั้น ไม่ใช่แกงเข้ากะทิดอกขอรับ ถ้าจะนับความเป็นไทยแท้ ๆ แบบที่เรียกว่า ไทยแท้ (Authentic) นั้นเห็นจะหายากเสียแล้ว คงต้องกลับไปรับประทานพวกต้มปลาร้า หรือแกงเลียง แกงต้มส้ม ไปโน่นล่ะขอรับ ด้วยพริกที่เราเคยชินกินแล้วเผ็ดร้อนกันในปัจจุบันนี้ หาใช่ของพื้นเมืองไทยแท้มาแต่เดิมไม่ พวกฝรั่งเพิ่งนำเข้ามาในสมัยอยุธยานี่เอง ส่วนแกงแบบเข้ากะทิ เราก็รับมาจากแขกมลายูหรือแขกเปอร์เซีย ในสมัยอยุธยาเช่นกันแล้วค่อยมาพลิกแพลงดัดแปลงให้เป็นแกงแบบไทย ๆ

ดังนั้น คนสมัยก่อนถึงได้เรียกพริกสีแดง ๆ เขียว ๆ นี่ว่า พริกเทศ ส่วนเครื่องปรุงที่ให้รสเผ็ดร้อนมาแต่เดิมนั้น เรามักเรียกใช้ พริกไทย ตะไคร้ ขิง ข่า กระชาย เสียมากกว่า จึงเห็นได้ว่าแกงเลียง แกงต้มส้ม แกงต้มปลาร้า ถึงไม่มีพริกเทศเป็นเครื่องปรุงหลัก ภายหลังต่อมาคนไทยจึงมีวัฒนธรรมอาหารพวกต้มแกงดัดแปลงให้ถูกปากถูกลิ้น ใส่พริกเทศ ใส่กะทิ เข้าสมุนไพร พัฒนามาเป็นแกงส้ม ต้มยำ ต้มโคล้ง ต้มข่า แกงเผ็ด แกงคั่ว แกงฉู่ฉี่ แกงพะแนง แกงมัสมั่น ฯลฯ กันสืบมา ซึ่งก็ว่าเป็นแกงออกสีพริกแดงกันเป็นส่วนใหญ่ หากก็มีคนถามว่า แล้วแกงเขียวหวานล่ะ มีมาแต่เมื่อใดกันเล่า เรื่องนี้เห็นทีจะสืบค้นสืบเค้ายากหน่อย เพราะไม่มีบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษรแน่ชัด ได้แต่สันนิษฐานและอนุมานเอา

Roasted duck curry with prunes and apples

Duck Curry with Prunes and Apples (แกงเป็ดกับพรูนและแอปเปิ้ล อย่าง ม.ล. เติบ ชุมสาย; gaaeng bpet gap phruun lae aaep bpeern)

When it comes to pairing fruits with meats in savory dishes, it’s hard to match the bold tangy-luscious combination of apples and prunes in this old-fashioned coconut-based spicy curry with braised duck. The dish is seasoned to a spicy, salty, and sour-sweet flavor profile, which is further intensified by the prunes’ subtle nectareous, savory-sweetness and the apples’ fruity, sweet-tartness. This curry is a perfect example of how fruits can complement the already complex and profound aromatic relationships between meaty-savory flavors, the curry paste’s aromatic identity, and the dish’s herbal character of Thai basil and fresh peppercorns – creating a most memorable flavor impression.

Have a look at some of our favorite courses.

Aromatic Primer for Thai Cuisine - Part 1

Get Access – Join Thaifoodmaster Today

Practical and kitchen-tested recipes with a mix of theory, history, psychology, and Siamese culture tidbits.

Get access to everything right away. Unlock more than 50 Masterclasses, over 700 recipes and Articles
Access to Thaifoodmaster’s constantly growing library of prime professional classes, articles, recipes and videos on Siamese culinary topics, available nowhere else in English.
GET EXTRA - New Masterclasses and Daily Recipes
Gain access to NEW masterclasses as they become available. Access DAILY translations of heritage-recipes.
1-1 support from Hanuman
1-1 support from Hanuman to help you achieve your professional Thai culinary goals
Live Q&A Sessions
The opportunity to join a monthly live two-hour videoconference where I can answer your questions.
Great Value!
one year access for the price of 3 days in-person training.

You will get everything you need to:

To Get inspired
When you design or build a new menu for an event or restaurant or even prepare for dinner with friends.
To Satisfy your curiosity.
Finally !
To Master Your Craft
Master your Thai cooking skills and expand your repertoire.

It is truly brilliant with a revolutionary approach introducing aspects and concepts never broached by cookbooks.

Ian Westcott

Sourcing Wines for Discerning Private Clients